Zeker als het geld schaars is, ruziën velen over de rechtmatigheid van nota's, facturen en honoraria. De betalingsmoraal tussen zakelijke relaties wordt er niet beter op.Ook makelaars in onroerend goed hebben daar last van. Makelaars, maar ook andere beroepsbeoefenaren, kunnen Algemene Voorwaarden van toepassing verklaren. Maar komen ze daarmee weg?

Ik ben van de ouderwetse stempel. Ik betaal mijn rekeningen, ook als ik de hoogte daarvan slechts mondeling heb afgesproken. Zo hoort het volgens mij ook. Op die basis werk ik trouwens al jaren free lance met deze krant. De werkelijkheid is hedentendage anders. U moet alles schriftelijk bevestigen en u baseren op uw eigen leveringsvoorwaarden of op Algemene Voorwaarden van uw brancheorganisatie.

Tarieven van malelaars zijn sinds 1 februari 1994 vrij overeen te komen. Dat wil zeggen dat uw makelaar zelf bepaalt of hij voor u aan de slag gaat voor het bedrag dat u er voor over heeft. Aan de andere kant kunt u bepalen of die makelaar zoveel goed werk voor u verzet dat u dit een bepaald bedrag waard is. Dat moet u vantevoren afspreken. Dus ook of u hem betaalt in een bepaald percentage van de koop- of huursom van het pand dat hij voor u vindt. Of via een bepaald promillage van het bedrag dat hij voor u taxeert. U kunt ook met hem een vast bedrag afspreken, dat u hem zult betalen ongeacht het bedrag van de koop- of huurprijs, of de tijd die hij in uw transactie stopt. Daarnaast kunt u met hem een uurtarief afspreken, dat hij u in rekening brengt naar gelang hij tijd besteedt om uw pand aan te kopen of te huren. In de meeste gevallen zal u makelaar, die wel of niet lid is van de landelijke makelaarsvereniging NVM, de Voorwaarden 2000 van de NVM van toepassing verklaren.

Deze Voorwaarden 2000 omschrijven precies wanneer u een honorarium verschuldigd bent aan uw makelaar. Dat honorarium bent u ook verschuldigd indien u zelf een pand vindt, terwijl dit binnen de criteria van uw zoekopdracht valt en u dat pand koopt of huurt tijdens de looptijd van uw opdracht aan hem. Dus waarom zou u zelf al dat werk doen en risico's lopen, als u uw makelaar desondanks het volle pond moet betalen?

Ontstaat er onenigheid tussen u en uw makelaar over zijn honorarium bij een door u zelf gevonden en gekocht/gehuurd pand zijn de Voorwaarden 2000 van NVM heel belangrijk. Deze voorwaarden zijn weliswaar heel duidelijk over dit soort situaties en in de opdrachtbevestiging van uw makelaar zal ook opgenomen zijn dat deze voorwaarden van toepassing zijn. Maar, heeft u ook een exemplaar van deze voorwaarden van uw makelaar ontvangen?

Deze vraag speelde tijdens een geschil voor de kantonrechter van Zwolle, die daarover op 6 april 2004 een uitspraak deed. De klant had zelf een pand aangekocht, de zoek/aankoopopdracht liep nog, in de opdrachtbevestiging die de klant had ondertekend waren de Voorwaarden 2000 van de NVM van toepassing verklaard. Echter, de klant ontkende dat hij van zijn makelaar een exemplaar van die voorwaarden had ontvangen en de makelaar beweerde dat hij de klant die voorwaarden had overhandigd. De kantonrechter oordeelde, en hij kon ook niet anders, dat de makelaar moest bewijzen dat de klant die voorwaarden had ontvangen. Anders had hij geen recht op enig honorarium.

De les uit deze kwestie is als volgt. Tekent u een opdrachtbevestiging waarin de makelaar verwijst naar voorwaarden, vraag dan naar een exemplaar daarvan. Dat voorkomt onenigheid. De makelaar doet er goed aan om zijn klant niet alleen te laten tekenen op een opdrachtbevestiging, maar ook voor de ontvangst van zijn voorwaarden. Kijk naar de nieuwe huurcontracten waarin huurders voortaan moeten tekenen voor ontvangst van de Algemene Bepalingen. Dan kan niemand meer onder betaling uit en dat moet u overigens ook niet willen.