Of we niets anders aan ons hoofd hebben in Amsterdam, ontstond afgelopen week nog al wat commotie over het slopen van een 17-eeuwse trap in het paleis op de hoofdstedelijke Dam. Deze zogenoemde Keizertrap moet wijken voor de vijfde lift van dit pand. Dat zo iets een doodzonde is voor een rijksmonument raakt de eigenaresse blijkbaar niet. Gelden overheidsregels niet voor overheden?

Er waren eerst twee van die Keizertrappen, maar de eerste verdween tijdens een verbouwing in de zestiger jaren van de vorige eeuw. Dat kon toen nog, monumenten waren toen niet zo zeker van hun beschermde leven. Gelukkig is dit ten goede veranderd, al blijf ik tegen een al te overhistoriserend beschermen en verbouwen van monumentenpanden.

In de bijna 30 jaren dat ik in het Amsterdamse onroerend goed actief ben, heb ik vele malen gezien dat eigenaren voor mindere aantastingen van monumenten geen toestemming kregen voor bepaalde aanpassingen. En, die panden hadden niet eens één lift. Dus deze sloop van een 17-eeuwse trap kan niet aan de orde zijn.

Wat ik veel interessanter vind aan dit incident is de manier waarop overheden met hun eigen regels omgaan, regels die voor u, mij en verder iedereen gelden. Overheden die hun regels, die wel voor ons gelden, aan hun glimmende laarzen lappen, ondermijnen daarmee hun gezag en hun mogelijkheid tot handhaving. Anarchie veroorzaken zij daarmee.

De hoofdstedelijke grachtengordel is een Beschermd Stadgezicht. Daardoor genieten alle panden in dat gebied een bescherming als waren zijn monumenten, ook indien zij dat niet zijn. Terecht vind ik dat. Nu hoeft u niet veel in het centrum van Amsterdam rond te lopen en ook niet superkritisch te zijn om te zien wat deze gemeente doet met de omgeving van deze als monumenten behandelde panden in het Beschermde Stadsgebied. De lelijkheid van allerlei kasten, bakken, palen, wegdekken en andere obstakels die deze gemeente in het Beschermde Stadsgebied neerzet, tart iedere beschrijving. Vergeet hierbij niet de werkelijk onooglijke gebouwen die men in de directe omgeving van monumenten laat neerzetten. Op geen enkele wijze houdt men rekening met de monumentale omgeving van de grachtengordel en dat resulteert in een steeds verder gaande verloedering van dit centrum. Hoe kan zo’n stadsbestuur van bewoners, bedrijven, aannemers, projectontwikkelaars en architecten verwachten dat zij zich wel aan die overheidsregels houden? Of, redelijkerwijs accepteren dat die overheid haar regels wenst te handhaven?

Dus de rijksoverheid, als eigenaresse van het Paleis op de Dam, en de vaste bewoonster ervan dienen zich ervan bewust te zijn dat zij een voorbeeldfunctie hebben. Het mag niet zo zijn dat omdat het hier het Paleis betreft een gemeente gemakkelijk overstag gaat, zij het na enige druk. Een rechte rug verwacht ik van een (rood) stadsbestuur. Of zijn ze bang voor hun toekomstige lintje? Nou, en ik zeg dat als republikein, er zijn hogere onderscheidingen te krijgen. Wat dacht u van Monumentenredder van het Jaar?