De Open Monumentendagen vallen dit jaar op zaterdag en zondag 10 en 11 september. Centraal staat dit jaar het religieuze erfgoed. Vele kerken van alle mogelijke geloven, synagogen maar ook moderne moskeeën kunt u bezoeken. Ik vind deze opendagen altijd zeer de moeite waard en ik doe er dan ook voor de 19-de keer aan mee.

Het nationale monumenten-magazine kunt u ophalen bij de plaatselijke VVV/Toeristen- en ANWB-kantoren. Uiteraard mag u ook de website bezoeken: www.openmonumentendag.nl. Dankzij vele vrijwilligers, veel belastinggeld dat aan de restauratie is besteed en hoofdsponsor Bouwfonds, zijn deze opendagen al vele jaren een groot succes. Hulde!

Belangrijk vind ik dat deze grote monumenten na hun restauratie ook in gebruik blijven. Kerken en andere religieuze gebouwen zijn de laatste decennia niet echt overbevolkt geweest. Het is zonde om na dure restauraties deze monumenten weer te laten verkommeren ten gevolge van leegstand. Dus herbestemmen is geboden. In allerlei voormalige industriële en religieuze gebouwen komt u kantoren, galeries, winkels, appartementen en dergelijke tegen. Dat is belangrijk, want deze grote monumenten moeten op een gegeven moment zichzelf kunnen bedruipen, buiten dat de restauratiekosten fiscaal aftrekbaar blijven. Daarvoor moeten we graag blijven betalen, maar geen cent teveel………, zeggen ze in Zeeland.

Ik betaal nog liever voor het opknappen goede monumentenpanden dan dat ik tegen nep-monumentengeveltjes moet aankijken. Iedereen ziet dat ze nep zijn en ze blijven nep. Ook het herbouwen van allang niet meer bestaande oude panden, zoals men in Amsterdam de Haringpakkerstoren aan de Prins Hendrikkade wil herbouwen. De hoofdstad krijgt die nep-toren dan in 2006 cadeau van de plaatselijke N.V. Stadsherstel. Ja, met alle respect voor deze N.V., ik krijg er de rillingen van. Laat dan, met een beetje lef, de Rijksbouwmeester een moderne toren die past in de lokale monumentale omgeving ontwerpen en geef die cadeau aan Amsterdam. Die moderne toren wordt later een monument, maar een nep-toren blijft nep.

Verantwoorde en moderne architectuur is prima te combineren met nabijgelegen monumenten. Als ik in het centrum van de steden met veel monumenten rond kijk, zie ik monumenten die onderling ook een of twee honderd jaar ouder en jonger zijn. Zo’n mix van monumenten en andere panden met bouwjaren die uiteenlopen, zie ik als jaarringen van een levende boom. Een monumentale wijk zonder jonge panden is doods, een museum. Zoals aan een levende boom ook nieuwe jaarringen verschijnen, zo ook verwacht ik dat van levende centra van gemeenten. Bouwjaar 2005 is dan de jongste jaarring. Monumentenfreaks die nieuwe architectuur tegen iedere prijs uit hun monumentale gemeente willen weren, moeten zich schamen.