Die minister van Vrom is me er een. Mevrouw Sybilla Dekker verbouwt haar ministerie grondig. Maar dat zou zij nog grondiger moeten doen. Ze moet eens met een spuitbus met zeventigerjaren verdelgingsmiddelen door de gangen rennen. Vrom moet af van de oude en mislukte volkshuisvestingspolitiek, die nog wordt gestimuleerd door de oude garde, waarvan ik nog vermoed dat zij geitenwollensokken en sandalen dragen. Afgelopen week vond ik het een fraai staaltje van oude politiek dat er een onderzoek zou moeten komen naar de vraag of huurders wel evenveel woonlasten hebben als huiseigenaren.

Mevrouw Dekker gaf afgelopen maandag een goed kranteninterview, waarin zij haar visie gaf over de toekomstige volkshuisvesting. De slotvraag ging over de aftrekbaarheid van de hypotheekrente bij de Inkomstenbelasting (IB). Haar antwoord vond ik niet handig, maar nou ook weer niet zo slecht dat alle media er op moesten springen en dat de Haagse kaasstolp door alle reacties op barsten stond. Maar ja, een grote visie op onze volkshuisvesting in de komende 50 jaar is voor de gemiddelde journalist en politicus nu eenmaal moeilijker te begrijpen dan het hete hangijzer hypotheekrenteaftrek. Dus de meeste regeringspartijen, die het in de peilingen toch al niet gemakkelijk hebben, schreeuwden om het hardst dat in deze regeringsperiode men niet zal tornen aan deze aftrekbaarheid. Tegen beter weten in.

Natuurlijk had mevrouw Dekker op zich gelijk. Er gaat iets gebeuren met deze renteaftrek en flink ook. Alleen zit men met de vraag wanneer en hoe om de woningmarkt niet te zeer te verstoren en te voorkomen dat huiseigenaren failliet gaan door een plotselinge afschaffing van dit belastingvoordeel. De afgelopen twee jaar is er al het nodige afgeschaft bij deze aftrek. Rente van consumptief krediet is niet meer aftrekbaar en de verkoopwinst van een woning, dient u weer te investeren in de nieuwe koopwoning. U mag die wel bijlenen, maar de rente is dan niet meer aftrekbaar bij de IB. Ik verwacht dat de eerstvolgende wijziging zal zijn dat er een maximum komt aan de hypotheeklening waarover u de rente mag aftrekken. Een maximum bedrag van 750 duizend euro, kan best. Veel mensen zullen daarvan geen echte schade ondervinden en die mensen kunnen zulke goede belastingadviseurs betalen dat ze toch geen of weinig IB betalen. En, de stelling dat de aftrek hypotheekrente niet bedoeld is voor dat soort bedragen kan ik billijken.

Waarom was ik dan zo verbaasd over het interview van minister Dekker? Nou, dat kwam door haar voorstel om een onderzoek te doen naar de eventuele bevoordeling van huizenbezitters ten opzichte van woninghuurders. Naar deze vraag zijn al talloze onderzoeken gedaan, dus ik zie niet in dat een nieuw onderzoek aan die arbitraire uitslagen ook maar iets toe voegt. Dus weggegooid geld of bezigheidstherapie voor overtollige ambtenaren en dure wetenschappers. Maar, waar komt deze vraag oorspronkelijk vandaan? Precies, van de eerste regering Den Uyl, die vond dat de bevoordeling van huiseigenaren er was en voerde het Huurwaardeforfait (nu het Eigenwoningforfait) in bij de IB. Huiseigenaren moesten een soort huurwaarde bij hun inkomen tellen voor zij de hypotheekrente mochten aftrekken. De werkelijke reden was natuurlijk dat deze regering veel geld nodig had om haar ellendige hobby’s te financieren. De redenering van Den Uyl werd in het algemeen afgedaan als boerenbedrog. Zoals destijds ook een leugen was dat de overdrachtsbelasting tijdelijk werd verhoogd van vier naar zes procent. Inderdaad deze bedraagt na al die jaren nog steeds zes procent. Wie had het immers over bevoordeling van huurders toen in 1981 de kooprijzen soms met 50 procent kelderden, mede ten gevolge van slecht regeringsbeleid (hoge rente). Wie betaalde toen de schade? Inderdaad diezelfde huizenbezitters en de huurders liepen geen enkel risico.

Dus wil mevrouw Dekker als een eigentijdse bewindsvrouw aanblijven, dan dient zij die oude ideologische veren van haar ambtenarencorps te verwijderen. Het is mooi geweest, zij hebben hun tijd gehad en kijk: we komen nog steeds woningen te kort en ondanks alle treinladingen subsidie van de laatste zestig jaar is het bedroevend gesteld met de volkshuisvesting. Het moet beter en dat kan ook. Maar dan zonder achterhaalde socialistische stokpaardjes. Ook moeten we eens concreet gaan kijken welke realistische scenario’s er zijn om de hypotheekrenteaftrek verder te beperken of inderdaad af te schaffen. We ontkomen er echt niet meer aan, dus is er ‘damage-control’ nodig.