Jongstleden maandag las ik in de Amsterdamse stadskrant Het Parool over de laatste rel op het gebied van monumenten. Verbiedt de stadsdeelraad van Amsterdam-centrum uitbundig vlagvertoon, het hoofdstedelijke monumentenbureau legt het aanbrengen van gevelstenen strikt aan banden. Waar een kleine hoofdstad groot in kan zijn.

Hoewel onze hoofdstad heldhaftig probeert zich een mondain aureool aan te meten, viert daar met de in- en uitvoering van regels de kneuterigheid hoogtij. Het door socialisten gedomineerd stadsbestuur schijnt nog steeds te geloven in de maakbare samenleving, waarin men geloofde in de zestiger jaren in de vorige eeuw. Men bindt de strijd aan met auto=s, lichtreclames, vlagvertoon en nu weer gevelstenen. Soms heb ik echt de indruk dat men het in de hoofdstad goed voor heeft met deze stad, maar gaandeweg merk ik dat dit stadsbestuur het aan enige visie en fantasie ontbreekt. Men doet maar wat, ad hoc verbieden ze dit en propageren dat.

De landelijke pers heeft het verbod op vlagvertoon al voldoende gehekeld, dat hoef ik niet nog eens over te doen. Maar, het tekent een machteloos en saai bestuur wel. Zou een stad als Amsterdam werkelijk niets beters te doen hebben dan vlaggen bij particuliere bedrijven, als hotels, verwijderen? Zouden vlaggen werkelijk de oorzaak zijn van de volstrekte verloedering die in de openbare ruimte van de hoofdstad is opgetreden? Hetzelfde geldt voor lichtreclames die deze stad rijk is. Deze uitbundigheid behoort volgens mij bij deze 21-ste eeuw en bij de huidige manier van commercieel communiceren. Mij dunkt, dit stadsbestuur kan beter aandacht geven aan het schoonhouden van de openbare ruimte, het tijdig repareren en vernieuwen van straten, trottoirs en fietspaden. Dus, werk genoeg voor al die politici en ambtenaren en blijf af van die vlaggen en gevelstenen.

Het begon dus met die gevelstenen van beeldhouwer ’t Mannetje. Dat zijn nieuw gemaakte gevelstenen voor monumentale panden, meestal in het centrum van Amsterdam. Dus veelal grachtenpanden. Eeuwen geleden brachten de trotse eigenaren van die grachtenpanden gevelstenen aan. Op deze gevelstenen stonden afbeeldingen die iets melden over het beroep van de eigenaar of een beeltenis die iets liet zien over een eigenaardigheid van de man/vrouw.

Een meubelmaker liet een gevelsteen met een tafel en stoel aanbrengen op zijn pand. Veel van die gevelstenen zijn verdwenen, door sloop of diefstal. Om deze oude gewoonte van gevelstenen te herstellen is jaren geleden Hans ’t Mannetje begonnen met nieuwe gevelstenen te vervaardigen, en dat naar wens van zijn opdrachtgevers. Dat zijn trotse eigenaren van grachtenpanden, die blijkbaar een boodschap hebben aan het duizend koppige publiek dat deze panden ieder jaar komt bekijken. Leuk toch?

Neen, zegt het Amsterdamse monumentenbureau, het mag niet leuk zijn. Sterker nog het moet wetenschappelijk verantwoord zijn en zeker niet al te fleurig. Het vergunningenbeleid gaat dus om van losjes naar strikt. U leest het goed voor het plaatsen van zo’n (onschuldige) gevelsteen heeft u een vergunning nodig. Om de zaak in een kader te plaatsen: we praten hier over circa tien gevelstenen per jaar. Dit wereldveroverende monumentenbureau gaat er zelfs een beleidsnota over schrijven. Echt, dit gaat me te ver en is eigenlijk te gek voor woorden.

Die gevelstenen zijn niet eens een goedkope grap, het is degelijk vakwerk, beeldhouwwerk. Een gemeente zou blij moeten zijn als particulieren een centrum, dat waanzinnig populair is bij toeristen, iets extra=s willen geven en het zelf betalen. Gevelstenen mogen best vrolijk zijn, zelf een beetje ondeugend en kleurig. Als je zo’n initiatief om zeep wilt helpen, moet je er zeker een beleidsnota over schrijven. Ik hoorde dat een gevelsteen met twee trouwringen is afgekeurd, daar begrijp ik niets van. Zijn trouwringen in het openbaar tegenwoordig aanstootgevend?

Gun die trotse pandeigenaar z=n gevelsteen, hij vindt dat nou eenmaal leuk. En toeristen hebben weer iets om zich aan te vergapen. Tevens doen zij zo iets tegen de beruchte anonimiteit waaraan grotere steden snel lijden. En, daarvan kan dit gemeentebestuur wat leren.

-einde-